'Gedrukte Chaos' van auteur Michel Reinders uit

De lichamen waren nog niet koud of de lijken van Johan en Cornelis de Witt werden uit elkaar getrokken en in stukjes verkocht. Het was 20 augustus 1672. Nederland was getuige van de meest gruwelijke politieke moord uit haar geschiedenis. De moordenaars waren politiek verontwaardigde burgers.

Nooit klonk hun stem luider dan tijdens het Rampjaar. De politiek van deze burgers was niet alleen zichtbaar in bloed: deze was ook te vinden in pamfletten. Meer dan een miljoen van deze politieke publicaties overspoelden de Nederlandse Republiek in 1672.

Historici hebben altijd aangenomen dat deze pamfletten bestonden uit overheidspropaganda, bedoeld om 'het volk' op te hitsen. Uit dit boek blijkt echter iets heel anders. Niet alleen kochten, lazen en bespraken de duizenden inwoners van de vele steden in de Republiek deze stortvloed aan drukwerk; deze burgers schreven en publiceerden zelf ook een groot aantal pamfletten. Het politieke debat dat voortvloeide uit deze publicaties bleek de grote innovatie van het Rampjaar 1672. Burgers uit verschillende steden en provincies beschreven zichzelf met luide stem als één politieke groep. Zij vonden zelfs een nieuw soort pamflet uit om hun grieven en eisen publiek bekend te maken: de gedrukte petitie. De Nederlandse politieke cultuur in de late zeventiende eeuw wordt grondig herzien in dit meeslepende en onthullende boek.

Over de auteur

Michel Reinders (1979) promoveerde in 2008 aan de Erasmus Universiteit Rotterdam op zijn proefschrift over het Rampjaar 1672. Hij werkte daarvoor als freelance journalist voor diverse kranten en bladen en als tekstschrijver bij Tekstschrijvers.nl.

Boek bestellen?

Dat kan bij www.uitgeverijbalans.nl of bij bol.com.